Sztuka dedukcji

Pod wpływem filmu Guya Ritchiego, który dokonał dekonstrukcji postaci genialnego detektywa — której niesłusznie zarzuca się odejście od książkowego oryginału — zacząłem czytać różne dziwne hasła na Wikipedii. Wiadomo, Wikipedia kłamie, ale do matematycznych haseł raczej lewacy się nie dobierali. Oni wolą polityczne i szczególnie historyczne. Taką przynajmniej mam nadzieję.

Przy haśle Sherlock Holmes znalazłem informację, że posługiwał się on rozumowaniem indukcyjnym. Zacząłem czytać o tym i dowiedziałem się, że indukcja jest przeciwieństwem dedukcji. Chwila, stop, pomyślałem, przecież Holmes posługiwał się dedukcją. Tak?

Indukcja matematyczna streszcza się w stwierdzeniu „od szczegółu do ogółu” i dzieli się na dwa rodzaje: zupełną i niezupełną. Z zupełną mamy do czynienia, gdy znane są wszystkie przypadki wystąpienia czegoś. Sherlock Holmes nigdy nie znał wszystkich szczegółów żadnej sprawy, nie mógł więc posługiwać się indukcją zupełną.

Indukcja niezupełna — jak się można domyślić — bazuje na niepełnym zbiorze przypadków. Istnieje zatem ryzyko, że teoria oparta na nim padnie po napotkaniu na przypadek spoza zbioru początkowego. Tyle teoria, w praktyce istnieje jeszcze szacowanie prawdopodobieństwa wystąpienia pewnych przypadków, które wsparte bogatą wiedzą z wielu dziedzin pozwala wyeliminować szereg potencjalnych przesłanek. I takim właśnie rozumowaniem posługiwał się Sherlock Holmes.

PS Aczkolwiek było blisko, bowiem indukcja zupełna jest w praktyce dedukcją. Kocham matematykę. I hasła na Wikipedii.

2 komentarze do “Sztuka dedukcji

  1. Miłosz

    Indukcja to rozumowanie empiryczne, czyli przez poznanie. Widzisz jakąś sytuacją i starasz się z tego stworzyć ogólną prawdę, dedukcja jest wychodzeniem od ogólnie uznanej zasady/prawdy i zastosowaniem jej do danego przypadku, więc moim zdaniem Sherlock posługiwał się właśnie dedukcją, pomimo że chyba nie do końca rozumiał zachowania ludzkie (geniusze tak mają, nawet Ci wymyśleni), to znał je i umiał wyciągać ich wnioski, poza tym np. w przypadku Hound of Baskersville, kierował się racjonalizmem czyli przeciwstawnością empiryzmu, ale generalnie bardzo ciekawy artykuł, resztę też przeczytam : )

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s